1 ફેબ્રુઆરીના રોજ બજેટ છે. નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણનું આ સતત 8મું બજેટ છે. આમાં 6 મોટી જાહેરાતો થઈ શકે છે. અમે આને 2 સ્તરો પર ઉકેલ્યું છે. લોકોની જરૂરિયાતો અને વિકાસ.

• એક્સાઇઝ ડ્યૂટીમાં ઘટાડો થવાથી પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં ઘટાડો થઈ શકે છે. હાલમાં પેટ્રોલ પર 19.90 રૂપિયા અને ડીઝલ પર 15.80 રૂપિયા ડ્યૂટી વસૂલવામાં આવે છે.
• કન્ઝ્યુમર ઇલેક્ટ્રોનિક્સ સંબંધિત ભાગો પર આયાત ડ્યૂટી ઘટાડી શકાય છે. હાલમાં તેના પર 20% ડ્યૂટી વસૂલવામાં આવે છે. આના કારણે મોબાઈલ જેવી વસ્તુઓ સસ્તી થઈ શકે છે.
• સોના અને ચાંદી પર આયાત ડ્યૂટી વધારી શકાય છે. હાલમાં તેના પર 6% ડ્યૂટી વસૂલવામાં આવે છે. આ કારણે સોના અને ચાંદીના ભાવમાં વધારો થઈ શકે છે.

• ભારતીય ઉદ્યોગ સંઘ (CII) એ સરકારને પેટ્રોલ અને ડીઝલ પર એક્સાઇઝ ડ્યૂટી ઘટાડવાની ભલામણ કરી છે. CII એક બિન-સરકારી વ્યાપાર સંગઠન છે.
• ઇલેક્ટ્રોનિક્સ સંબંધિત ભાગો પર આયાત ડ્યૂટીમાં ઘટાડો થવાથી સ્થાનિક ઉત્પાદનને વેગ મળશે. સરકારનું ધ્યાન મેક ઇન ઇન્ડિયા પર છે.
• ગયા બજેટમાં સરકારે આયાત ડ્યૂટી 15%થી ઘટાડીને 6% કરી હતી. આ પછી તરત જ ઓગસ્ટ 2024માં સોનાની આયાત વાર્ષિક ધોરણે લગભગ 104% વધીને $10.06 બિલિયન (લગભગ રૂ. 87 હજાર કરોડ) થઈ. સરકાર આયાત ઘટાડીને વેપાર ખાધ ઘટાડવા માગે છે.

• નવા નિયમ હેઠળ 10 લાખ રૂપિયા સુધીની વાર્ષિક આવક કરમુક્ત કરી શકાય છે.
• 15 લાખથી 20 લાખ રૂપિયાની આવક માટે 25%નો નવો ટેક્સ બ્રેકેટ રજૂ કરવામાં આવી શકે છે. હાલમાં તેમાં 6 ટેક્સ બ્રેકેટ છે. 15 લાખ રૂપિયાથી વધુની આવક પર 30% ટેક્સ છે.
• નવા નિયમ હેઠળ મૂળભૂત મુક્તિ મર્યાદા 3 લાખ રૂપિયાથી વધારીને 5 લાખ રૂપિયા કરી શકાય છે.

• પીએમ કિસાન સન્માન નિધિ 6 હજાર રૂપિયાથી વધારીને 12 હજાર રૂપિયા કરી શકાય છે. આ યોજના હેઠળ 9.4 કરોડથી વધુ ખેડૂતોને ત્રણ હપ્તામાં 2000 રૂપિયા ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે.
• આયુષ્માન ભારત યોજનાનો વ્યાપ વધી શકે છે. હાલમાં આર્થિક રીતે નબળા અને 70 વર્ષથી વધુ ઉંમરના વૃદ્ધોને આ યોજનાનો લાભ મળે છે. આ યોજના હેઠળ 36 કરોડથી વધુ કાર્ડ બનાવવામાં આવ્યાં છે.
• અટલ પેન્શન યોજના (APY)ની પેન્શન રકમ બમણી એટલે કે 10,000 રૂપિયા કરી શકાય છે. હાલમાં માસિક પેન્શન 1,000થી 5,000 રૂપિયા છે. અત્યાર સુધીમાં 7 કરોડથી વધુ લોકોએ તેમાં નોંધણી કરાવી છે.

• ‘સંકલિત રાષ્ટ્રીય રોજગાર નીતિ’ લાવી શકાય છે. આમાં રોજગાર ઉત્પન્ન કરતી વિવિધ મંત્રાલયોની યોજનાઓને એક છત્ર હેઠળ લાવવામાં આવશે.
• ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં સરકારી કચેરીઓમાં કામ કરવા માટે ઇન્ટર્નશિપ કાર્યક્રમોની જાહેરાત થઈ શકે છે. આ ઇન્ટર્નશિપ ફક્ત સ્નાતક યુવાનો માટે જ હશે.
• વિદેશમાં નોકરી મેળવવામાં મદદ કરવા માટે એક આંતરરાષ્ટ્રીય ગતિશીલતા સત્તામંડળ બનાવી શકાય છે.
• કૌશલ્ય વધારવા અને રોજગાર પેદા કરવા માટે સ્ટાર્ટ-અપ્સને ટેકો આપી શકાય છે.

• આરોગ્ય ક્ષેત્રના બજેટમાં લગભગ 10% વધારો કરી શકાય છે. ગયા વર્ષે આરોગ્ય માટે 90,958 કરોડ રૂપિયા આપવામાં આવ્યા હતા.
• MRI જેવા તબીબી ઉપકરણો પરની આયાત ડ્યૂટી ઘટાડી શકાય છે. હાલમાં તેના પર મૂળભૂત કસ્ટમ ડ્યૂટી 7.5%થી 10%ની વચ્ચે છે.
• સરકારે આગામી 5 વર્ષમાં મેડિકલ કોલેજોમાં 75,000 બેઠકો ઉમેરવાનું લક્ષ્ય રાખ્યું છે. તેનો રોડમેપ બજેટમાં રજૂ કરી શકાય છે.

• મહાનગરનાં શહેરો માટે પરવડે તેવાં મકાનોની કિંમત મર્યાદા 45 લાખ રૂપિયાથી વધારીને 70 લાખ રૂપિયા કરવામાં આવી શકે છે. અન્ય શહેરો માટે મર્યાદા 50 લાખ રૂપિયા હોઈ શકે છે.
• હોમ લોનના વ્યાજ પર કરમુક્તિ વધારીને 5 લાખ રૂપિયા કરી શકાય છે. અત્યારે તે 2 લાખ રૂપિયા છે.