સપ્ટેમ્બરમાં છૂટક ફુગાવો આઠ વર્ષના નીચલા સ્તરે 1.54% પર પહોંચી ગયો હતો. જૂન 2017માં પણ તે આ સ્તરે હતો. આનું કારણ કેટલીક ખાદ્ય ચીજોના ભાવમાં ઘટાડો છે. ઓગસ્ટમાં છૂટક ફુગાવો 2.07% હતો.

સરકારે આજે, 13 ઓક્ટોબરના રોજ સત્તાવાર છૂટક ફુગાવાના આંકડા જાહેર કર્યા. ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) ફુગાવાને 4% ± 2%ની રેન્જમાં રાખવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.

• ફુગાવાના બાસ્કેટમાં લગભગ 50% ફાળો આપતી ખાદ્ય ચીજોનો માસિક ફુગાવો -0.64થી -2.28 થયો છે.
• સપ્ટેમ્બરમાં ગ્રામીણ ફુગાવો 1.69% થી ઘટીને 1.07% થયો હતો, જ્યારે શહેરી ફુગાવો 2.47% થી ઘટીને 2.04% થયો હતો.

ફુગાવાનો વધારો અને ઘટાડો ઉત્પાદનોની માગ અને પુરવઠા પર આધાર રાખે છે. જો લોકો પાસે વધુ પૈસા હશે, તો તેઓ વધુ વસ્તુઓ ખરીદશે. વધુ માલ ખરીદવાથી માગ વધશે, જો પુરવઠો માગને પૂર્ણ નહીં કરે, તો આ માલના ભાવ વધશે.

આ રીતે, બજાર ફુગાવા માટે સંવેદનશીલ બને છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, બજારમાં વધુ પડતો રોકડ પ્રવાહ અથવા ચીજવસ્તુઓની અછત ફુગાવાનું કારણ બને છે. જો કે, જો માગ ઓછી હોય અને પુરવઠો વધારે હોય, તો ફુગાવો ઓછો રહેશે.

ગ્રાહક તરીકે તમે અને હું છૂટક બજારમાંથી માલ ખરીદીએ છીએ. ગ્રાહક ભાવ સૂચકાંક (CPI) આ કિંમતોમાં થતા ફેરફારોને પ્રતિબિંબિત કરે છે. CPI માલ અને સેવાઓ માટે આપણે જે સરેરાશ કિંમત ચૂકવીએ છીએ તે માપે છે.